Ksa-voorzitter Groothuizen over kansspelbeleid kabinet Jetten

Volgende week staat het nieuwe kabinet op het bordes en kan premier Jetten daadwerkelijk aan de slag. In het coalitieakkoord krijgt het kansspelbeleid slechts een bescheiden plaats onder de noemer ‘Nuchter beleid: drugs, gokken en sekswerk’.

Toch bevatten de plannen enkele voorstellen die grote gevolgen kunnen hebben voor de online gokmarkt. In een opiniestuk op de website van de toezichthouder licht Ksa-voorzitter Michel Groothuizen zijn visie toe op het voorgenomen beleid.

Volgens Groothuizen zijn er duidelijke raakvlakken tussen de ambities van het kabinet en die van de Kansspelautoriteit, met name als het gaat om betere bescherming van kwetsbare spelers en een steviger aanpak van illegaal aanbod.

Tegelijk plaatst hij kanttekeningen bij twee onderdelen van het akkoord: een volledig reclameverbod en een mogelijke beperking van het aantal vergunninghouders.

Reclameverbod raakt vooral legale aanbieders

Volgens Groothuizen is de maatschappelijke irritatie over gokreclames begrijpelijk. In de beginfase na legalisering waren online aanbieders prominent aanwezig in het straatbeeld, op televisie en rond sportevenementen. Inmiddels is dat beeld veranderd en zijn openbare reclame-uitingen grotendeels verdwenen.

De concurrentie verplaatst zich nu vooral naar sociale media. Daar ziet de toezichthouder maandelijks tienduizenden advertenties gericht op Nederlandse spelers. 

Het merendeel zou afkomstig zijn van illegale partijen. Slechts een klein deel, minder dan 2.000 van meer dan 60.000 advertenties, is te herleiden tot vergunde aanbieders.

Een volledig verbod zou daarmee vooral de legale markt treffen. Illegale aanbieders, vaak actief via buitenlandse online casino’s, opereren buiten het Nederlandse toezicht en blijven zichtbaar op internationale platformen.

De spanningen rond dit onderwerp lopen al langer op. Een recente politieke storm ontstond na Kamervragen van ChristenUnie en SP.

Ook staatssecretaris Rutte gaf eerder aan dat een totaalverbod mogelijk “het echte probleem” mist.

Kanalisatie onder druk

Voor de Ksa blijft kanalisatie het centrale uitgangspunt: spelers moeten binnen het gereguleerde aanbod blijven, waar limieten, toezicht en zorgplicht gelden. Binnen de legale markt bestaan concrete beschermingsmechanismen die excessieve verliezen bemoeilijken.

Groothuizen erkent dat naleving van de zorgplicht niet vanzelfsprekend is en dat er in de afgelopen jaren meerdere sancties zijn opgelegd. Tegelijk ziet hij een ontwikkeling richting striktere controle en verbeterde naleving.

Volgens hem kan volledige onzichtbaarheid van legale partijen ertoe leiden dat het onderscheid tussen vergund en onvergund vervaagt.

Twijfels over beperking vergunningen

Naast het reclameverbod wil het kabinet onderzoeken of het aantal vergunninghouders kan worden beperkt. In Nederland zijn circa dertig legale online aanbieders actief, naast honderden fysieke speelautomatenhallen. Voor sommige specifieke producten geldt al een monopolie, zoals bij Holland Casino voor bepaalde casino spellen met hoger risico.

Groothuizen plaatst vraagtekens bij een numerieke beperking zonder inhoudelijk product verbod. Het terugbrengen van het aantal vergunninghouders leidt niet automatisch tot minder spelers of minder reclame. Als een bepaald kansspel maatschappelijk onwenselijk wordt geacht, dan moet volgens hem het product zelf ter discussie staan.

Wereldwijde illegale markt

De voorzitter wijst erop dat de illegale gokmarkt wereldwijd een omvang heeft bereikt die groter is dan die van meerdere nationale economieën. Voor de toezichthouder ligt de prioriteit daarom bij het bestrijden van niet-vergund aanbod.

Ondanks zijn kritische kanttekeningen spreekt Groothuizen vertrouwen uit in de samenwerking met het nieuwe kabinet. De doelstellingen, bescherming van kwetsbare spelers en aanpak van illegaal gokken, worden gedeeld. 

De komende periode zal moeten blijken welke maatregelen het beoogde effect sorteren zonder de gereguleerde markt onbedoeld te verzwakken.